فیزیک و شیمی و فنون صناعت درواقع مسلمین در صنعت ،کارهایی انجام دادند که بعدها در دست غربیها کاملتر شد . انواع ساعتهای آبی لااقل از عهد هارون الرشید نزد مسلمین رواج داشت و تکمیل کردند و صلیبیها آن را به اروپا بردند. آسیای بادی قرنها قبل از آنکه در اروپا بوجود آید در ممالک شرق اسلامی معمول بود و مسعودی و اصطخری در وصف سیستان از آن سخن گفته اند(usher,a. history of mechanical invention 1/128-29). در قرطبه و مرا کش صنعت چرم سازی چنان ترقی کرد که لفظ قرطبی (Cordinnier=Cirdovan ) برای کفشگر و تعبیر اجناس مراکش (Maroquineries )و مراکش (Mrocco) بترتیب جهت سراجی و تیماج در بعضی زبان های اروپائی هنوز یادگاریست ازین صناعت . مخصوصاً تأثیر مساعی کیمیاگران اسلامی هم در توسعه و تکمیل علم شیمی قابل ملاحظه است . کیمیاگران اسلامی در صنعت خویش و فنون مربوط بدان کارهای بالنسبه مهم انجام دادند . البته نه آن اکسیری را…